برنارد لوييس و كتابهايش
تفاوت بين رويكردهاي خاورميانهاي و غربي را ميتوان در اشكال متمايز فساد نزد آنها ديد كه هيچ يك از دو نوع جامعه از آن بري نيست. در غرب شخص در بازار پول در ميآورد و از آن براي خريد كردن يا نفوذ كردن در لايههاي قدرت استفاده ميكند. اما در شرق شخص قدرت را تسخير و از آن براي درآوردن پول بهرهبرداري ميكند. اخلاقا تفاوتي بين اين دو كردار نيست اما تاثير آنها بر اقتصاد و سازمانهاي سياسي جامعه بسيار متفاوت است.
مشكل از كجا آغاز شد؟ تاثير غرب و واكنش خاورميانه، برنارد لوييس، ترجمهي شهريار خواجيان، نشر اختران، چاپ اول: 1384، ص 95-96.
برنارد لوييس شرقشناس يهوديتبار انگليسيالاصل و مقيم آمريكاست. او كه در زمينهي مسايل خاورميانه، اسلام، تاريخ عثماني و تركيه تخصص دارد تاكنون كتابهاي زيادي در اين موضوعات نگاشته است. از جمله: اعراب در تاريخ، ظهور تركيهي نوين، كشف اروپا به دست مسلمانان، تاريخ دوهزارسالهي خاورميانه، ريشههاي شرقشناسي و بحران اسلام.
لوييس كسيست كه براي اولين بار و پيش از هانتينگتون بحث برخورد تمدنها را مطرح كرد. او اكنون از متفكرين معتمد دولت آمريكا در مسايل اسلام و خاورميانه است. متفكران منتقدي همچون ادوارد سعيد و نوام چامسكي ديدگاههاي او را مورد چالش قرار دادهاند و حتا برخي در ايران او را صهيونيستي داراي غرض ميدانند كه كتابهايش قابل اعتماد نيست.
اما به هر جهت نگاه و ديدگاه او جالب، خواندني و آموزنده است نه فقط از جنبهي صحت و دقت و عمق پژوهشهايي كه در جهان اسلام داشته است. بلكه بيشتر به اين دليل كه نگاهيست از بيرون به كشورهاي اسلامي كه سعي دارد بدور از كليگوييهاي سطحي رايج، به همهي جوانب زندگي سياسي، اجتماعي وفرهنگي مسلمانان بپردازد.
هرچند كتاب لوييس حاوي برخي اشكالات جزييست اما مهمتر از اينها كليت كتاب است كه منصفانه است تا جايي كه مزيتهاي اسلام و مسلمانان را هرگز ناديده نميگيرد، همانگونه كه از نقد آن كوتاهي نميكند. خواندن اين كتاب او به درك جامعتر از چگونگي عقب افتادن كشورهاي اسلامي از غرب و تفاوتهاي تاريخي اين دو كمك ميكند.
مطلب را به بالاترین بفرستید